Με την έναρξη της θερινής περιόδου, οι μωβ μέδουσες επανέρχονται στο προσκήνιο, καθώς αυξάνονται οι καταγραφές τους σε διάφορες περιοχές των ελληνικών θαλασσών και ειδικά της Εύβοιας.
Παρότι δεν πρόκειται για νέο φαινόμενο, εξακολουθούν να απασχολούν τόσο τους λουόμενους όσο και την επιστημονική κοινότητα, η οποία παρακολουθεί την εξέλιξη των πληθυσμών και τους παράγοντες που επηρεάζουν την εξάπλωσή τους.
Ο θαλάσσιος βιολόγος Χρήστος Τακλής αναφέρει ότι τα τελευταία χρόνια παρατηρείται γενικά αύξηση των πληθυσμών. Όπως σημειώνει, αυτή την περίοδο έχουν καταγραφεί περισσότερες εμφανίσεις σε περιοχές όπως η Χαλκίδα, η Νέα Αρτάκη και τα Πολιτικά. Παράλληλα τονίζει ότι η εικόνα δεν παραμένει σταθερή, καθώς η Pelagia noctiluca μετακινείται μέσω θαλάσσιων ρευμάτων που επηρεάζονται από τους ανέμους. Έτσι, περιοχές που εμφανίζουν σήμερα αυξημένες συγκεντρώσεις μπορεί μέσα σε λίγες ημέρες να παρουσιάσουν διαφορετική εικόνα.
Νέα εργαλεία για την παρακολούθηση των μωβ μεδουσών
Πέρα από την εφαρμογή iNaturalist, έχει τεθεί σε λειτουργία και η πλατφόρμα pelagia.mermanconservation.co.uk, η οποία συγκεντρώνει και επεξεργάζεται δεδομένα σε πραγματικό χρόνο.
Η πλατφόρμα αντλεί πληροφορίες τόσο από διαδικτυακές καταγραφές όσο και από την ομάδα «Μέδουσες στην Ελλάδα» στο Facebook, που αριθμεί πάνω από 30.000 μέλη. Με αυτόν τον τρόπο, επιστήμονες και πολίτες μπορούν να παρακολουθούν πιο άμεσα την εξάπλωση και την κατανομή των πληθυσμών της μωβ μέδουσας.
Σύμφωνα με τον κ. Τακλή, που μίλησε στο «Πρώτο Θέμα», το εργαλείο αυτό έχει εξελιχθεί και δεν περιορίζεται απλώς σε καταγραφές. Οι χρήστες έχουν πρόσβαση σε θερμικούς χάρτες, αναζήτηση ανά περιοχή, αλλά και λειτουργίες τεχνητής νοημοσύνης που παρέχουν προβλέψεις. Επιπλέον, συνδυάζονται δορυφορικά δεδομένα, στοιχεία καιρού και θαλάσσιων ρευμάτων, ώστε να εκτιμάται η πιθανή εξέλιξη και μετακίνηση των πληθυσμών έως και πέντε ημέρες μπροστά.
Αναγνώριση και χρήσιμες πληροφορίες – Συμπτώματα από τσίμπημα μωβ μέδουσας
Στην πλατφόρμα παρέχονται επίσης οδηγίες για την αναγνώριση των μωβ μεδουσών, καθώς και πρακτικές συμβουλές για το πώς πρέπει να αντιδρά κανείς σε περίπτωση επαφής ή εντοπισμού τους.
Σύμφωνα με τον Εθνικό Οργανισμό Δημόσιας Υγείας, μετά από επαφή με τη μέδουσα μπορεί να εμφανιστούν συμπτώματα όπως έντονος πόνος με αίσθηση καψίματος, ερυθρότητα του δέρματος και σε ορισμένες περιπτώσεις αποτύπωμα της μέδουσας στο σημείο επαφής.
Επιπλέον, μπορεί να παρουσιαστούν ναυτία, πτώση πίεσης, ταχυκαρδία, πονοκέφαλος, εμετός, διάρροια, καθώς και αναπνευστικά συμπτώματα όπως σπασμός των βρόγχων και δύσπνοια.
Σε σπάνιες αλλά σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστούν συστηματικά συμπτώματα όπως υπόταση, βράγχος φωνής, συριγμός, εκτεταμένο εξάνθημα ή αγγειοοίδημα, διαταραχές συνείδησης και έμετος, τα οποία απαιτούν άμεση μεταφορά σε νοσοκομείο.
Αντιμετώπιση τσιμπήματος
Σε περίπτωση τσιμπήματος προτείνονται τα εξής βήματα:
Αφαίρεση τυχόν πλοκαμιών από το σώμα, χωρίς χρήση γυμνών χεριών
Ξέπλυμα της περιοχής με άφθονο θαλασσινό νερό (όχι γλυκό νερό)
Τοποθέτηση πάγου ή κρύων κομπρεσών για μείωση των τοπικών συμπτωμάτων
Χρήση κορτιζονούχας κρέμας για περιορισμό της φλεγμονής
Λήψη αντιισταμινικού σε περίπτωση κνησμού ή πιο εκτεταμένων συμπτωμάτων
Σε περίπτωση έντονων ή επιμένων συμπτωμάτων, μπορεί να χρειαστεί χορήγηση ένεσης κορτιζόνης και συνιστάται άμεση επίσκεψη σε νοσοκομείο ή Κέντρο Υγείας.
