Συμπληρώνονται 204 χρόνια από τη Μάχη των Βρυσακίων, τη σημαντικότερη ίσως μάχη που δόθηκε στον κάμπο της Μεσσαπίας κατά τη διάρκεια της Επανάστασης του 1821, και η οποία δικαίως έχει καταγραφεί στην ιστορική μνήμη ως πράξη γενναιότητας, πατριωτισμού και εθνικής αφύπνισης στην Εύβοια.
Ήταν 15 Ιουλίου 1821, όταν ο Αγγελής Γοβιός, μαζί με τους συμπολεμιστές του – τον Αναγνώστη, τον Κώτσο, τον Κριεζώτη και άλλους – ύψωσε το λάβαρο της επανάστασης ενάντια στην Οθωμανική κυριαρχία. Όπως αναφέρει ο ιστορικός Ι. Μαυρομάτης, «σήκωσαν την ιεράν σημαίαν της ελευθερίας εντός της νήσου, μη αποδεχόμενοι πλέον την εξουσία των Οθωμανών».
Οι πατριωτικές τους ενέργειες δεν περιορίστηκαν μόνο στην ξηρά. Με πρωτοβουλία του Δημήτριου Καρύδα, ο καπετάνιος Αλέξανδρος Κριεζής συντόνισε βομβαρδισμό των Οθωμανικών θέσεων από θαλάσσης, πλήττοντας τις δυνάμεις του Ομέρ Βρυώνη στα στενά της Χαλκίδας.
Η μάχη διήρκησε οκτώ ώρες και χαρακτηρίστηκε από σφοδρή ανταλλαγή πυρών. Ο εχθρός υπέστη «μεγάλη θραύσιν», ενώ ο Βρυώνης αναγκάστηκε να υποχωρήσει στη Χαλκίδα με βαριές απώλειες: πάνω από 200 νεκρούς, ανάμεσά τους και σημαντικούς οπλαρχηγούς όπως ο Τεχλά, επικεφαλής των αρβανιτάδων.
Η μάχη, αν και δεν κατέλυσε πλήρως την οθωμανική παρουσία, έπληξε σοβαρά το γόητρο του πασά, προκαλώντας ταραχή στους μπέηδες της Χαλκίδας, οι οποίοι κλείστηκαν έντρομοι στο Φρούριο, φοβούμενοι την οργή του.
Περισσότερο από δύο αιώνες μετά, η Μάχη των Βρυσακίων υπενθυμίζει τον αγώνα για ελευθερία, τιμή και εθνική αξιοπρέπεια, τον οποίο οδήγησαν “άγνωστοι” στα μάτια της Ιστορίας, αλλά ήρωες στις καρδιές των Ελλήνων.
Πηγή: Νικόλας Καρατζάς
Ιστορικός – Αρχαιολόγος, ΜΑ.
Συγγραφέας, Aρθρογράφος
